Fransa hökuməti dövlət universitetlərinə göstəriş verdi: 2026/27 tədris ilindən ilk dəfə qəbul olunan qeyri-Aİ tələbələr bakalavrda ildə €2.895, magistrda €3.941 ödəyəcək. İndiyədək universitetlərin çoxunun tətbiq etdiyi güzəşt bağlanır. A…
Fransa hökuməti dövlət universitetlərinə göstəriş verdi: 2026/27 tədris ilindən ilk dəfə qəbul olunan qeyri-Aİ tələbələr bakalavrda ildə €2.895, magistrda €3.941 ödəyəcək. İndiyədək universitetlərin çoxunun tətbiq etdiyi güzəşt bağlanır. Azərbaycanlı tələbələr üçün bunun mənasını izah edirik.
Fransa illərlə "demək olar ki, ödənişsiz dövlət universiteti" imici ilə seçilirdi: qaydada yüksək haqlar yazılsa da, universitetlərin çoxu qeyri-Aİ tələbələrə güzəşt edib standart Aİ tarifini alırdı. Aprel 2026-da bu dövr rəsmən bağlandı — hökumət fərqləndirilmiş haqların tətbiqini bütün dövlət universitetləri üçün məcburi etdi. Azərbaycanlı tələbənin büdcə planına birbaşa təsir edən bu dəyişikliyi ətraflı izah edirik.
Fərqləndirilmiş haqlar əslində 2019-cu ildən mövcud idi, ancaq tətbiqi universitetin öz qərarına buraxılmışdı. Nəticədə universitetlərin böyük əksəriyyəti qeyri-Aİ tələbələri azad edib standart tarifi alırdı: bakalavr üçün təxminən €178, magistr üçün €254. Sorbonne, PSL, Paris-Saclay kimi aparıcı universitetlər də bu praktikaya daxil idi.
21 aprel 2026-da elan olunan qərarla vəziyyət dəyişdi: 2026/27-dən fərqləndirilmiş haqqın tətbiqi məcburidir, kütləvi azadolma praktikası isə bağlanır — universitet yalnız tələbələrinin ən çoxu 10%-ni azad edə bilər. Təqaüd siyasəti də yenidən qurulub: qrantların 60%-i İT, süni intellekt və biotexnologiya kimi prioritet sahələrə yönəldilir.
| Pillə | Əvvəl (güzəştlə) | İndi (məcburi) |
|---|---|---|
| Bakalavr (licence) | ~€178/il | €2.895/il |
| Magistr (master) | ~€254/il | €3.941/il |
| Doktorantura | ~€397/il | dəyişməyib |
İldə €3.941 ilk baxışda böyük artım kimi görünür — köhnə güzəştli tariflə müqayisədə 15 dəfədən çoxdur. Ancaq beynəlxalq müqayisədə Fransa yenə əlçatan qalır: Britaniyada magistr ildə orta hesabla £20.000-dən, ABŞ-da isə $30.000-dən başlayır. Üstəlik dövlət real təhsil dəyərinin böyük hissəsini yenə öz üzərinə götürür — €3.941 tam dəyərin təxminən üçdə biridir.
Fransada təhsilin ümumi mənzərəsi, Campus France prosesi və universitet seçimi üçün Fransada təhsil bələdçimizi, viza addımları üçün isə Fransa tələbə vizası yazımızı oxuyun.