Çin güclü universitetləri, münasib xərci, ingilisdilli tibb proqramları və tam ödənişli CSC təqaüdü ilə beynəlxalq tələbələri cəlb edir. Universitetlər, təhsil haqqı, CSC, Çin/ingilis dili, viza və yaşayış haqqında tam bələdçi.
Çin güclü universitetləri, münasib xərci, ingilisdilli tibb proqramları və tam ödənişli CSC təqaüdü ilə beynəlxalq tələbələri cəlb edir. Universitetlər, təhsil haqqı, CSC, Çin/ingilis dili, viza və yaşayış haqqında tam bələdçi.
Çin son illərdə beynəlxalq tələbələr üçün getdikcə cəlbedici olur. Universitetləri dünya reytinqlərində sürətlə yüksəlir, təhsil haqqı və yaşayış xərci isə Qərb ilə müqayisədə münasibdir. Üstəlik tam ödənişli CSC dövlət təqaüdü və ingilisdilli tibb proqramları çoxlu tələbəni cəlb edir. Bu yazıda Çində təhsilin xərcini, CSC təqaüdünü, dil tələblərini və müraciət prosesini izah edirik.
Çinin əsas üstünlüyü sürətlə güclənən təhsilin münasib xərclə birləşməsidir. Universitetlər mühəndislik, texnologiya, biznes və tibb sahələrində dünya səviyyəsinə yaxınlaşır. CSC təqaüdü təhsili, yaşayışı və yataqxananı qarşılaya bilər. İngilisdilli tibb (MBBS) proqramları isə Qərbdən xeyli ucuzdur, bu da bir çox beynəlxalq tələbəni cəlb edir.
Çində təhsil haqqı sahəyə və universitetə görə dəyişir. Çin dilində oxumaq çox vaxt daha ucuzdur, ingilisdilli proqramlar isə bir az bahalı ola bilər. Aşağıdakı cədvəl təxmini məbləğləri göstərir.
| Sahə (ingilisdilli) | İllik təhsil haqqı (təxmini) |
|---|---|
| Humanitar və sosial elmlər | €2.500–4.000 |
| Mühəndislik və biznes | €3.500–5.500 |
| Tibb (ingilisdilli MBBS) | €3.500–6.500 |
Çinin ən güclü təqaüdü CSC (China Scholarship Council — Çin Hökumət Təqaüdü) proqramıdır. Bu təqaüd tam və ya qismən ola bilər və təhsil haqqını, yataqxananı, aylıq xərcliyi və sığortanı əhatə edir.
Çin dilini öyrənməyə vaxtınız varsa, çindilli proqram həm ucuz, həm də gündəlik həyat baxımından üstünlük verir. CSC çox vaxt bir illik Çin dili kursu da təklif edir. Tibb və ya tez başlamaq istəyirsinizsə, ingilisdilli proqram praktiki seçimdir.
Çin universitetlərinə müraciət adətən birbaşa, universitetin öz onlayn portalı ilə aparılır. Tələb olunan sənədlər arasında transkript, tövsiyə məktubları və təhsil/tədqiqat planı olur. CSC üçün müraciət isə həm universitetə, həm də təqaüd sisteminə paralel aparılır. Son tarixlər adətən qışdan yaza qədər olur.
Çinin aparıcı universitetləri Tsinghua və Pekin (Beida) Universitetidir — hər ikisi dünya reytinqlərinin yuxarı pillələrində yer alır. Şanxaydakı Fudan və Şanxay Jiao Tong universitetləri də güclüdür, xüsusən biznes, mühəndislik və tibb sahələrində. Bu universitetlərin böyük hissəsi beynəlxalq tələbələr üçün ingilisdilli proqramlar təklif edir.
Çinə altı aydan uzun təhsil üçün X1 tipli tələbə vizası lazımdır. Viza üçün qəbul məktubu ilə yanaşı JW201 və ya JW202 forması tələb olunur, bu sənədi universitet hazırlayır. Çinə gəldikdən sonra isə müəyyən müddət ərzində yaşayış icazəsi (residence permit) rəsmiləşdirilir.
Çində yaşayış xərci şəhərdən asılıdır. Pekin və Şanxay bahalı, orta və kiçik şəhərlər isə xeyli sərfəlidir. Universitet yataqxanası kirayədən ucuzdur və beynəlxalq tələbələr çox vaxt bunu seçir.
| Şəhər | Aylıq büdcə (təxmini) |
|---|---|
| Pekin, Şanxay | €500–800 |
| Orta şəhərlər | €400–600 |
| Kiçik şəhərlər | €300–500 |
Bütün universitetləri Çin səhifəmizdən nəzərdən keçirə bilərsiniz. İngilisdilli proqramlar üçün IELTS və ya TOEFL, digər Asiya istiqamətləri üçün isə Yaponiya və Koreya bələdçilərimizə baxın.
Bəli, CSC (China Scholarship Council — Çin Hökumət Təqaüdü) ilə mümkündür. Bu dövlət təqaüdü tam və ya qismən ola bilər və təhsil haqqını, yataqxananı, aylıq xərcliyi və sığortanı əhatə edir.
İngilisdilli proqramlarda illik təhsil haqqı təxminən €2.500–6.500 arasındadır. Humanitar sahələr €2.500–4.000, mühəndislik və biznes €3.500–5.500, ingilisdilli tibb (MBBS) isə €3.500–6.500 civarındadır. Çin dilində oxumaq çox vaxt daha ucuzdur.
İngilisdilli proqramlar üçün IELTS və ya TOEFL tələb olunur. Çindilli proqram seçsəniz, ingilis sertifikatı yox, HSK (Çin Dili Bilik İmtahanı) lazımdır — universitet üçün adətən HSK 4 və ya 5.
CSC müraciəti bir neçə yolla — Çin səfirliyi və ya universitet vasitəsilə aparıla bilər. Müraciət həm universitetə, həm də CSC sisteminə paralel gedir, son tarixlər isə adətən qışdan yaza qədər olur.
Şəhərdən asılı olaraq aylıq büdcə təxminən €300–800 arasında dəyişir. Pekin və Şanxay bahalıdır (€500–800), orta şəhərlərdə €400–600, kiçik şəhərlərdə isə €300–500 kifayət edir. Universitet yataqxanası kirayədən ucuzdur, ona görə də beynəlxalq tələbələr çox vaxt bunu seçir.
Bəli, xüsusən magistr, tədqiqat və MBBS tibb proqramlarında geniş ingilisdilli seçim var. Üstəlik CSC çox vaxt bir illik Çin dili kursu da təklif edir, yəni dili yerində öyrənə bilərsiniz.
Bəli, ingilisdilli MBBS proqramları beynəlxalq tələbələr arasında populyardır və Qərbdən xeyli ucuzdur. İllik təhsil haqqı təxminən €3.500–6.500 arasındadır, dil tələbi isə IELTS və ya TOEFL sertifikatıdır.
Altı aydan uzun təhsil üçün X1 tipli tələbə vizası tələb olunur. Qəbul məktubu ilə yanaşı JW201 və ya JW202 forması lazımdır, bu sənədi universitet hazırlayır. Çinə gəldikdən sonra isə yaşayış icazəsi rəsmiləşdirilir.