Aşağı IELTS balı ilə xaricdə təhsil: 5,0–6,0 ilə hara mümkündür?
IELTS 5,5 qəbul edən ölkələr, sertifikatsız qəbul yolları, Böyük Britaniyada pre-sessional və Foundation Year — üstəlik qəbul balı ilə təqaüd balı arasındakı fərq.
IELTS 5,5 qəbul edən ölkələr, sertifikatsız qəbul yolları, Böyük Britaniyada pre-sessional və Foundation Year — üstəlik qəbul balı ilə təqaüd balı arasındakı fərq.
IELTS 5,5 qəbul edən ölkələr, sertifikatsız qəbul yolları, Böyük Britaniyada pre-sessional və Foundation Year — üstəlik qəbul balı ilə təqaüd balı arasındakı fərq.
IELTS-dən 6,5–7,0 gözləyirdiniz, ancaq nəticə 5,5 gəldi? Yollar bağlanmır. Bir çox ölkədə universitetlər B2 səviyyəsini, yəni 5,5 balı qəbul edir, bəziləri isə sertifikatsız da qəbul aparır. Aşağıda 5,0–6,0 bal aralığı ilə hansı ölkələrə gedə biləcəyinizi, IELTS-siz yolları və qəbul balı ilə təqaüd balı arasındakı fərqi izah edirik. Bal sistemi ilə tanış deyilsinizsə, əvvəlcə IELTS bələdçimizə baxın.
Eyni IELTS balı üç fərqli qapıda üç fərqli cavab alır. Universitet qəbul üçün öz minimumunu qoyur və bu, əksər hallarda B2 səviyyəsidir. Bəzi ölkələr, məsələn Böyük Britaniya, viza üçün ayrıca dil tələbi qoyur. Təqaüd proqramlarında isə tələblər adətən daha yüksəkdir.
Ona görə də balınızı bir yerdə yox, üç yerdə yoxlayın: seçdiyiniz proqramın rəsmi səhifəsində, ölkənin viza qaydalarında və müraciət etdiyiniz təqaüdün şərtlərində.
Polşada tələb universitetdən asılıdır. Varşava Texnologiya Universiteti kimi aparıcı dövlət universitetləri ingilisdilli proqramlar üçün adətən 6,0 istəyir. Özəl universitetlərdə isə B2 kifayət edir: Vistula Universiteti IELTS 5,5-i rəsmən qəbul edir. Sertifikatınız yoxdursa, universitetin öz onlayn imtahanından da keçə bilərsiniz.
Macarıstanda ən maraqlı nümunə Debrecen Universitetidir. Universitet rəsmi saytında yazır: qeyri-tibb proqramlarına müraciətdə IELTS/TOEFL məcburi deyil. İngilis dilinizi başqa yollarla sübut edə bilərsiniz: digər dil sertifikatı, SAT və ya ACT nəticəsi, təhsilinizin ingiliscə olduğunu göstərən arayış, hətta onlayn müsahibə. Tibb proqramlarında isə tələblər daha ciddidir.
Litvada Kaunas Texnologiya Universiteti (KTU) bakalavr üçün IELTS 5,5 tələb edir, özü də hər bölmə minimum 5,5 olmalıdır. Sertifikatı olmayanlara universitet ödənişsiz onlayn ingilis dili imtahanı təklif edir. Latviyada da mənzərə oxşardır: universitetlər B2 səviyyəsi istəyir, bal isə proqramdan asılı olaraq təxminən 5,5–6,0 arasında dəyişir.
İtaliyada ingilisdilli proqramların çoxu B2 səviyyəsi istəyir, bu da IELTS-də adətən 5,5-dən başlayır. Məsələn, Politecnico di Torino ingilisdilli bakalavr proqramları üçün B2 sertifikatını kifayət sayır. Tibb kimi rəqabətli sahələrdə isə ayrı-ayrı universitetlər daha yüksək bal istəyə bilər, ona görə də proqramın öz səhifəsini mütləq yoxlayın.
| Ölkə | Nümunə | Bakalavr üçün minimum |
|---|---|---|
| Polşa | Vistula Universiteti | IELTS 5,5 (B2) və ya universitetin öz imtahanı |
| Polşa | Varşava Texnologiya Universiteti | Adətən IELTS 6,0 |
| Macarıstan | Debrecen Universiteti | Qeyri-tibb proqramlarında sertifikat məcburi deyil, müsahibə mümkündür |
| Litva | Kaunas Texnologiya Universiteti | IELTS 5,5 (hər bölmə 5,5) |
| İtaliya | Politecnico di Torino | B2 səviyyəsi (adətən IELTS 5,5) |
| Böyük Britaniya | Foundation Year | Viza minimumu B1 (UKVI 4,0); universitetlər adətən 4,5–5,5 istəyir |
Koreyanın D-2 tələbə vizasının sənəd siyahısında ingilis dili sertifikatı yoxdur. Yəni viza mərhələsində IELTS istənilmir, dil tələbini universitet özü qoyur. İngilisdilli proqramlarda adətən 5,5–6,0 istəyirlər, koreyadilli proqramlar üçünsə TOPIK (Koreya dili imtahanı) sertifikatı lazımdır.
Balı çatmayanlar üçün geniş yayılmış başqa yol da var: universitetin öz dil mərkəzində 1–4 semestr Koreya dili oxuyursunuz, tələb olunan TOPIK səviyyəsinə çatanda əsas proqrama keçirsiniz. Ətraflı məlumatı Koreyada təhsil bələdçimizdə tapa bilərsiniz.
Böyük Britaniyada viza qaydası dəqiqdir: bakalavr və magistr səviyyəsi üçün B2 lazımdır. IELTS for UKVI imtahanında bu, hər bölmədə minimum 5,5 deməkdir. Bakalavrdan aşağı kurslar üçün isə B1, yəni hər bölmədə 4,0 kifayət edir. Universitetlərin çoxu dil səviyyənizi öz qaydaları ilə də qiymətləndirə bilir.
Balınız seçdiyiniz proqramın tələbindən azca aşağıdırsa, pre-sessional (qəbulqabağı ingilis dili) kursu köməyə gəlir. Məsələn, Qlazqo Universitetində bu kurslara ümumi 5,5 balla başlamaq mümkündür, bölmə tələbləri isə kursdan asılı olaraq dəyişir. Bal nə qədər aşağıdırsa, kurs bir o qədər uzun olur. Rüsum kursun uzunluğundan asılı olaraq təxminən £2.750–£5.500 arasındadır və hər il yenilənir.
Attestat nəticəsi və ya dil səviyyəsi birbaşa bakalavra çatmayanlar üçün Foundation Year (hazırlıq ili) var. Bu proqramlara universitetlər adətən 4,5–5,5 balla qəbul edir, viza üçünsə B1 səviyyəsi kifayət edir.
Ən çox buraxılan səhv budur: universitetin 5,5 qəbul etməsi hələ təqaüdün də 5,5-lə verildiyini göstərmir. Təqaüd proqramları rəqabətlidir, ona görə də dil tələbləri adətən daha yüksək olur.
Məsələn, Azərbaycanın xaricdə təhsil üzrə Dövlət Proqramı tədris dilində C1 səviyyəsi istəyir, IELTS-də bu, təxminən 7,0 və yuxarı deməkdir. Şərtləri DTP ilə Böyük Britaniyada təhsil yazımızda ətraflı izah etmişik. Magistr səviyyəsində də tələblər yüksəlir: KTU bakalavr üçün 5,5 istəyirsə, magistr üçün 6,0 istəyir.